İstanbul 22 Mart - 24 Mart tarihleri arasında "Zorluklarla Yüzleşmek ve Çözümler Üretmek" teması kapsamında Dünya Müslüman Hayırseverler Kongresinin (WCMP) ilk toplantısına ev sahipliği yaptı. Dünyanın farklı yerlerinden gelen çeşitli Sivil Toplum Örgütleri ve hayırseverler karşılıklı olarak fikir alışverişi yapılmasına, yeni kavramların araştırılmasına ve Müslüman bireyler ve kurumlar arasında işbirliğine dayanan ilişkilerin teşvik edilmesine yönelik fırsatlar sağlayan programa katkıda bulundular.

Müslümanlar arasında işbirliği oluşturmaya yönelik bu yeni girişimin ilk ayağı için İstanbul'un seçilmesi özel bir anlam taşıyor. Osmanlı İmparatorluğunun yönetimi altındaki bu coğrafya, dünyanın diğer herhangi bir bölümündekinden daha yaygın bir şekilde vakıfların oluşumuna tanıklık etmiştir. Bu toplumsal yapı, genişletilmiş birer sivil toplum girişimi olarak işlemiş ve devletin ulaşamadığı yerlerde kurumların yardım eli uzatmasına olanak tanımıştır.

Kongrede vurgulanan noktalardan biri de, İslam'daki hayırseverliğin miktarının ölçülmesi konusundaki zorluktu. Genelde zekat ve sadaka şeklinde yürütülen yardımlaşma, Hz. Peygamber geleneğine uygun olarak "sol elin verdiğini sağ elin duymaması" esası üzerinden yürümektedir. Konuşmacılar birçok defa dinin düsturlarına göre Müslümanların vermekten başka seçeneği olmadığını vurgularken Müslüman hayırseverliğinin özünde bu yardımın başkasına belli edilmemesi olduğu da belirtildi. Mehmet Görmez konuşmasında bu konuya da değinerek, Müslüman hayırseverliğinin, sponsorluk veya herhangi bir şekilde gösterişte bulunma şeklinde ortaya konmaması gerektiğini dile getirdi.

Hamza Yusuf

Vakıflar arasında uluslararası ortaklıklar oluşturma ihtiyacını derinlemesine irdeleyen konuşmacıların çoğu, Müslümanlığın özünde var olan hayırseverlik duygusunu bu yolla tetiklemenin önemini vurguladılar. Vakıfların bir taraftan da çeşitli Sivil Toplum Örgütleri tarafından da desteklenerek, dünyanın birçok yerinde eğitimden yoksun Müslümanlara hizmet götürülmesi tartışıldı. Kongrenin önemli konuşmacılardan biri olan ve ayrıca İslam ve özellikle Hz. Muhammed (sav) ile ilgili genişletilmiş çalışmaları ve dersleri ile tanınan, Amerikan Zeytuna Enstitüsü'nün kurucusu Hamza Yusuf, Müslüman toplumların bu örgütlerin oluşturulmasına hız kazandırarak sivil anlamda bilinçli ve etkin bir toplumun altyapısı için gençlerin bu sosyal alanlarda uzmanlaşması gerektiğini ifade etti.

Bu verimli tartışmalar ayrıca yeni yüzyılın Müslüman yardımseverliğinde yeni trendlere de tanıklık etmiş olduğunu ortaya çıkardı. Kahire Amerikan Üniversitesi'nden Barbara İbrahim özellikle Arap Dünyasında, Müslüman hayırseverliğinin kişisel cömertlikten kurumsal etkinliğe, yalnız çalışmaktan ortaklıklar kurulmasına ve yiyecek ve giyecek gibi acil ihtiyaçların karşılanmasından iş ve eğitim gibi esas sorunların hafifletilmesine doğru yönlendiğini vurguladı. Belki de en önemli nokta, Islamonline.com temsilcisinin internet olanaklarının hayırseverliğin özünü ve yardımseverlerin ihtiyaç sahiplerini bulma yöntemlerini yeniden tanımladığını yönündeki saptaması oldu. Bireysel ve kurumsal düzeydeki gönüllü hayırseverleri ortak bir noktada toplayarak, bazı internet siteleri dünyadaki Müslüman bağının güçlendirilmesine katkıda bulunmuşlardır.

Nihad Award

Son olarak önem teşkil eden diğer bir şey ise CAIR'in (Amerikan İlişkileri Merkezi) bir temsilcisi olan Nihad Awad'ın Peygambere son bir referansta bulunarak İslam'ın gerçek ruhunun Müslüman organizasyonların sadece Müslümanlara değil tüm insanoğluna hizmet etmeye odaklanmasıyla ortaya çıkarılabileceğini belirtmiş olmasıydı.