Soru: Kabir azabını âyet ve hadislerle açıklar mısınız?

Cevap (Meral Günel-İlahiyatcı): Kabir azabı ile ilgili olarak Kur'ân-ı Kerim'de bazı âyetlerin işareti ve çeşitli hadislerin açık beyanları mevcuttur. Ehl-i Sünnet alimlerine göre; El-Mü'min 40/46; Nuh 71/25; El-Câsiye 45/21-22; Et-Tevbe 9/101; Es-Secde 32/21; Et-Tûr 52/47 âyetleri kabir azabına işaret etmektedir. Hz. Peygamber kabirde azap gören bazı kimselerin sesini işitmiş (Müsned, III,103,104; Müslim, Cennet, 67), kabir azabından Allah'a sığınmış ve ashaba da Allah'a sığınmalarını söylemiş (Müsned, III, 296; Müslim Cennet, 67) cenaze namazını kıldırdığı ölüyü kabir azabından koruması için Allah'a dua etmiş (Müslim, Cenaiz, 86), ayrıca azap görenlerin sesini hayvanların işittiğini haber vermiştir (Nesaî, Cenaiz, 115). Gıybet ve koğuculuk yapmak (Müsned, I, 225; Buharî, Cenaiz, 86), ölüye ağıtlar yakarak ağlamak (Buharî, Cenaiz, 33; Müslim, Cenaiz, 16-28), yalan söylemek, zina yapmak, faiz yemek, içki içmek (Buharî, Cenaiz, 92) gibi fiillerin kabir azabına sebep teşkil ettiği yine hadislerde bildirilmektedir.

Bu noktada bilinmesi gereken önemli bir husus ise şudur: İtikadî -inançla ilgili- konularda bir nassın delil olabilmesi için subut ve delalet yönünden kesinlik taşıması gerektiğidir. Başta da zikredildiği üzere konu ile ilişkilendirilen âyetlerde kabir azabına "işaret" edilmektedir. Kabir azabı, âyetlerde "çok açık ve kesin" ifadelendirilmediği için (manaya delaleti kat'î olmadığı için), ayrıca konuyla ilgili hadisler de her ne kadar sahih rivayetleri içeren kitaplarda yer alsalar da mütevatir derecesine ulaşmadıkları için bu konu iman esasları arasında yer almaz; yani kabir azabına inanmayan kimse için "dinden çıkmıştır" denilemez.