Bayram

Bayramlar, dinî veya millî özelliği dolayısıyla ayrı bir önem verilen ve topluca kutlanan günlerdir. İslam dininde Ramazan ve Kurban olmak üzere iki bayram vardır. Hz. Peygamber Medine'ye hicret ettikten sonra burada İranlılar'dan alınma iki bayramın kutlandığını görmüş ve "Allah, sizin için o iki günü daha hayırlı iki günle değiştirmiştir ki bunlar Kurban ve Ramazan bayramlarıdır." buyurmuştur. Müslümanların kendilerine özgü dinî özelliği bulunan bayram kutlama uygulamaları da böylece başlamıştır.

Bayram günleri sevinç ve mutlulukların paylaşıldığı günler olduğu için bu günlerde kişinin kendisini dünya nimetlerinden mahrum bırakması hoş karşılanmamış; bu anlayışın bir uzantısı olarak Ramazan bayramının ilk gününde, Kurban bayramının  ise bütün günlerinde oruç tutmak harama yakın mekruh olarak nitelendirilmiştir.

Bayramlarda erken kalkmak, gusletmek (yıkanmak), ağzı misvakla temizlemek, güzel koku sürünüp temiz ve (imkan varsa) yeni elbiselerle namaza gitmek, namaza yürüyerek gitmek ve mümkünse dönüşte başka bir yolu kullanmak, güler yüzlü olmak, Ramazan bayramında bayram namazından önce hurma vb. tatlı bir şey yemek, Kurban bayramında ise ilk olarak kurban etinden yemek menduptur (dinin teşvik edip hoş karşıladığı hareketlerdir).  

Müminlerin, bir önceki ayı ibadetle geçirmenin ve Allah'ın rahmetine nail olma ümidinin sevincini yaşadıkları Ramazan bayramında fıtır sadakası (bkz. Fitre) da önemli bir görev olup Bayram namazından önce bu vecibe yerine getirilmiş olmalıdır.

Bibliyografya

---

Bayram Namazı

Bayram namazı, İslâm dinindeki iki bayram olan Ramazan ve Kurban bayramlarında cemaatle kılınan iki rekatlık bir namazdır. Güneşin doğması ve bir miktar yükselip kerahat vaktinin çıkmasından sonra kılınır. Bayram namazı, Hanefî mezhebine göre, kendisine Cuma namazının farz olduğu kişiler üzerine vâciptir.

Ezan okunmadan ve kamet getirilmeden kılınan bayram namazı, Cuma namazı gibi iki rekattır. Fakat diğer namazlardan daha fazla tekbirleri vardır. Hanefî mezhebine göre ilk rekatta Subhâneke'den sonra, ikinci rekatta ise rükûdan önce üçer defa namaza başlarken olduğu gibi eller kaldırılarak tekbir alınır. Zevaid tekbirleri denen bu tekbirler vaciptir. Namazdan sonra hutbe okunması ise sünnettendir.

Hz. Peygamber bayram namazını, ilgili hüküm geldikten sonra hiç aksatmamış, bayramlarda kıldırmıştır. Ayrıca Hz. Peygamber'in bu namazı mescid içinde değil, dışarda, musalla olarak adlandırılan, düz ve geniş bir yerde kıldırdığı bilinmektedir. Bu sebeple Hanefîlere göre bayram namazını musallada kılmak sünnettir. Ancak bu şekilde beldenin dışında kılınmasında sıkıntı varsa veya beldedeki camiler bu namazın ifasına elveriyorsa normal zamanlardaki gibi camilerde kılınmasında da sakınca yoktur. 

Bayram namazını kaçıran kimse başka yerdeki bir cemaate yetişebilirse kılar aksi halde tek başına kılamaz. Böyle bir kimsenin kuşluk namazı yerine geçmek üzere dört rekat namaz kılması tavsiye edilmiştir.

Bibliyografya